Fon analizlerini ve paylaşımlarını yapan kıymetli hesaplar var. Son...

Aslında bu soruya birden fazla cevap verilebilir. Bence ilk cevabı yatırımcı tabanındaki sabırsızlık ve zayıf finansal okur yazarlık olarak vermeliyiz. ABD borsaları sizlerin de bildiği üzere son derece kaygan zeminde hareket edebilen ve devre kesicilerin olmadığı bir borsa. Yani siz doğru şirketi yanlış zamanda seçer ve biraz da yüksek bir ağırlıkla taşırsanız çok ciddi bir zarar yazabilirsiniz. Bunun yatırımcı bazında yarattığı tepki PYŞ'ler açısından yönetmesi kolay bir tepki değil. Biraz daha sabırlı davranılabilse büyük kazançlar elde edilebilecek pek çok pozisyona tutunmadan erkenden çıkılmasının ana sebebi fon yatırımcısının oynaklığa tepkisi. Bu bağlamda genel olarak yabancı hisse ibareli fonların çok sayıda hisseyi küçük ağırlıklarla taşıdığını görürsünüz. Amaç çok getirmek değil az darbe yemek ve endeksten çok ayrışmamak şeklinde düşünülmeli. Bu durumu takip edilen endeksten minimal farklarla ayrışmak, hisse seçim bazlı değişimleri azaltıp, tema/sektör bazlı getiriye tutunmak olarak tanımlamak doğru olacaktır.
Burada tabi karşımıza başka bir soru daha çıkıyor. Neden PYŞ'ler bu kadar geniş yelpazede tema odaklı yabancı hisse fonları çıkartıyorlar da aktif yönetilen bir fonu tercih etmiyorlar. Aslında bu sorunun cevabı da biraz önce verdiğim cevap ile birebir bağlantılı ama biraz daha genişletebiliriz sanırsam. Bence ilk sebep PYŞ'lerin haber akışlarındaki "Hype"lardan yararlanmak istemesi. AI uçuyor dediğiniz zaman yapay zeka fonu çıkartılıyor, robotlar ön plana çıkınca robotik alanda olan şirketler fonu çıkıyor, bitcoin gidince blockchain fonları tezgaha konuyor. Yani aslında PYŞ'lerde bir nevi popülerliğe göre ürün çıkartıyor. Diğer önemli nokta ise aslında PYŞ'lerin yatırım riskini biraz yatırımcıya yüklemek istemesi. Bu ne demek derseniz kısaca şunu diyebiliriz; bir temaya inanıp bir ürüne girerseniz ortaya çıkan kayıp kendi tercihinizin eseri, bizim yönetimimizin değil. Bu açıdan bakınca aslında tematik ürünlere yönelmekle PYŞ'ler strateji olarak doğru bir iş yapıyorlar. Pek çok teknoloji türevlerini içeren temalar da son yıllarda iyi getirdiği için alan memnun satan memnun.
Girizgahta aktif yönetilen yüksek volatil bir fona yatırımcı tabanının ne kadar hazır olduğunun önemli bir sorun teşkil ettiğini söylemiştik ama portföy yöneticilerinin de yatırım yapılan borsalardaki şirketlere ne kadar hakim olabileceği konusu da bir o kadar kritik bir husus. Bugün Türk borsasındaki şirketlerin ve ülkemizdeki finansal ürünlerin sayısında da çok ciddi bir artış var. Bir portföy yöneticisinin yabancı hisselere hakim olması için o şirket raporlarını sürekli okuması, yatırımcı sunumlarına katılması, alt detaylara hakim olmasını destekleyecek her konuyu hem makro hem de mikro açıdan takip etmesi gerekir. Yani tek görevi o ülke borsası olmalı ve oradaki şirketlerin raporlarını içinde bulunduğu sektör, yarattığı ürün ve verdiği hizmet çerçevesinde ezbere bilmeli. Olası disruption'ları önceden tespit edebilmeli. Yurt dışında sadece teknoloji yazan, medikal tarafı inceleyen analistler var. Bunu ülke sınırları içinde uzaktan ne kadar iyi yapmak mümkün sorusuna cevap vermek kolay değil. Ayrıca günümüzde yabancı şirket raporlarına ulaşmak için pek çok yatırım bankası ile birebir çalışmak, brokerlarda hesap açmak ve diğer kanallardan faydalanmak elzem. Bunlar son derece çetrefilli ve maliyetli konular. Bloomberg terminalinde bile raporlara ciddi rakamlar ödeyerek ulaşabilirsiniz. Bedava olanlar genellikle geçmiş tarihli ve az detaylı olur. Tabiki çok sayıda web sitesinden faydalanabiliyoruz ama yeterli mi. Bence hayır.
Son olarak aşağıya önemli bir grafik bıraktım. Son 1 yıldır (3 yıllıkta da benzer bir resim var) ABD borsasında S&P endeksini hunharca yenen tek bir yatırım modeli var o da large cap growth dediğimiz hisseler. Yani elinizde bu sınıfa giren hisselerden taşımıyorsanız o zaman S&P'yi anlamlı ölçüde geçmeniz çok ama çok zor. Style bazında da baksak sonuç değişmiyor. Growth ve momentum hisselerinde değilseniz hep geride kalıyorsunuz. Tabiki 2-3 tane süpriz hisse bulup büyük oranlarda taşıyan ve iyi getiren bireyler var. Ama burada bahsettiğimiz fon yönetimi. İşte bu durum zaten ABD'dekiler dahil tüm portföy yöneticilerini aynı hisselerde yoğunlaşmaya zorluyor. Aktif yöneterek küçük bir hata sonucunda endeksten ağır bir fark yemek sorusuna muhattap olmaktansa herkesin yaptığını yapmak daha güvenli oluyor.
Elimden geldiğince sizleri detaylara boğmadan aydınlatmaya çalıştım. İyi hafta sonları diliyorum.
